Co wolno robić na zwolnieniu lekarskim, a czego nie? ZUS wyjaśniają nowe przepisy

Od 13 kwietnia obowiązują zmiany w przepisach dotyczących zwolnień lekarskich i kontroli ZUS. Przepisy wyjaśniają, jakie czynności są dozwolone podczas L4, a jakie mogą skutkować utratą zasiłku. Zmieniają się też zasady pracy lekarzy orzeczników, co ma usprawnić wydawanie decyzji.

Od 13 kwietnia zaczęły obowiązywać nowe przepisy dotyczące zwolnień lekarskich oraz kontroli prowadzonych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Zmiany doprecyzowują, co można robić podczas L4, a co może skutkować utratą zasiłku. Wprowadzono też nowe zasady pracy lekarzy orzeczników w ZUS.

Zwolnienie lekarskie nadal nie jest urlopem. Osoba chora nie może pracować zarobkowo ani wykonywać działań, które mogą opóźnić powrót do zdrowia.

Nowe przepisy doprecyzowują jednak tzw. czynności incydentalne. To pojedyncze, wyjątkowe sytuacje, które są konieczne i nie da się ich uniknąć. Przykładem może być jednorazowe podpisanie pilnego dokumentu w firmie, gdy nie ma innej osoby upoważnionej.

Ważne jest też to, że takie działania nie mogą być zlecone przez pracodawcę.

Jak podkreśla ZUS, w czasie choroby dopuszczalne są także zwykłe czynności życia codziennego.

- Podczas zwolnienia lekarskiego wolno wykonywać zwykłe czynności dnia codziennego, np. wyjść do apteki, do lekarza, na rehabilitację, po zakupy w pobliskim sklepie, czy odprowadzić dziecko do przedszkola, gdy po prostu nie ma innej osoby, która mogłaby się tym zająć - wylicza Małgorzata Korba, rzeczniczka ZUS w województwie lubelskim.

Od 13 kwietnia ZUS ma do dyspozycji nowe narzędzia do kontroli osób na zwolnieniu lekarskim.

Kontrolerzy mogą teraz:

• sprawdzić tożsamość osoby kontrolowanej,
• wejść do miejsca pobytu, pracy lub prowadzenia działalności,
• zbierać wyjaśnienia od osoby kontrolowanej, pracodawcy oraz lekarza.

Zmiany mają umożliwić dokładniejszą ocenę, czy zwolnienia lekarskie są wykorzystywane zgodnie z ich przeznaczeniem.

Nowe przepisy dotyczą też sposobu zatrudniania kadry medycznej w ZUS. Lekarze orzecznicy mogą być zatrudniani nie tylko na etacie, ale także na podstawie umów o świadczenie usług.

Do pracy w ZUS będą mogli dołączać również lekarze w trakcie specjalizacji oraz ci, którzy mają co najmniej pięć lat doświadczenia zawodowego.

Zmieniają się zasady wynagradzania, co ma zachęcić większą liczbę lekarzy do podjęcia pracy w orzecznictwie i przyspieszyć wydawanie decyzji.

- Poza lekarzami specjalistami w ZUS będą mogli pracować również lekarze, którzy odbywają szkolenie specjalizacyjne w określonej dziedzinie medycyny lub którzy wykonują zawód lekarza od co najmniej 5 lat. Zmienią się również zasady ustalania wynagrodzenia kadry medycznej. Ma to zwiększyć atrakcyjność zatrudnienia w orzecznictwie i usprawnić wydawanie orzeczeń - dodaje dr Marta Sapalska, zastępca głównego lekarza orzecznika Oddziału ZUS w Lublinie.

Zmiany w przepisach mają uporządkować zasady korzystania ze zwolnień lekarskich oraz usprawnić pracę ZUS. Podstawowa zasada pozostaje bez zmian: L4 służy leczeniu i powrotowi do zdrowia, a nie wykonywaniu pracy.